I. Xu hướng chung của thị trường chứng khoán Mỹ tháng 9: Tăng trưởng trong biến động, sự phân hóa rõ rệt của cổ phiếu công nghệ

Trong tháng 9 năm 2026, thị trường chứng khoán Mỹ cho thấy xu hướng "tăng trưởng trong biến động" dưới tác động của nhiều yếu tố. Tính đến ngày 20 tháng 9, chỉ số bình quân công nghiệp Dow Jones (DJIA) đóng cửa ở mức 38.950,12 điểm, tăng 1,2% so với cuối tháng 8, lập kỷ lục mới; chỉ số S&P 500 đóng cửa ở mức 4.850,15 điểm, tăng 0,8%, cũng phá kỷ lục; chỉ số NASDAQ đóng cửa ở mức 15.320,78 điểm, giảm nhẹ 0,3% do sự biến động của cổ phiếu công nghệ. Xu hướng phân hóa này chủ yếu bắt nguồn từ sự "lưỡng diện" bên trong nhóm công nghệ: các gã khổng lồ công nghệ lấy AI làm cốt lõi (như Nvidia, Microsoft) tiếp tục tăng trưởng mạnh, trong khi các cổ phiếu chip (như Intel, Micron) điều chỉnh do áp lực tồn kho và nhu cầu chậm lại.

Về các yếu tố thúc đẩy, tín hiệu "bồ câu" từ cuộc họp chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) vào tháng 9 là động lực tăng trưởng cốt lõi của thị trường. Chủ tịch Fed Powell cho biết trong cuộc họp báo ngày 18 tháng 9 rằng lạm phát đã giảm đáng kể và trong tương lai sẽ "tiến hành thận trọng" việc cắt giảm lãi suất. Thị trường dự đoán xác suất cắt giảm 25 điểm cơ vào tháng 11 tăng lên 80%. Tín hiệu này đã kích hoạt kỳ vọng về việc nới lỏng thanh khoản, thúc đẩy các cổ phiếu vốn hóa lớn (như thành phần của Dow Jones) tăng giá. Đồng thời, chỉ số PMI dịch vụ của Mỹ trong tháng 8 vượt kỳ vọng (55,2 so với dự kiến 54,5), cho thấy khả năng phục hồi của nền kinh tế, tiếp tục hỗ trợ tâm lý thị trường.

II. Sự phân hóa của cổ phiếu công nghệ: Cuộc đấu giữa sự cuồng nhiệt của AI và áp lực tồn kho của chip

1. Nhóm AI: Bùng nổ lợi nhuận làn sóng thứ hai, cổ phiếu dẫn đầu tăng trưởng

Trong tháng 9, nhóm AI là ngôi sao sáng nhất của thị trường chứng khoán Mỹ. Giá cổ phiếu Nvidia (NVDA) lại lập kỷ lục mới, đóng cửa ở mức 780 USD, tăng 5,2% so với cuối tháng 8, nhờ công ty ra mắt mô hình GPT-4.5 với hiệu suất tăng 30% và nhu cầu trung tâm dữ liệu vẫn rất mạnh. Giá cổ phiếu Microsoft (MSFT) tăng 3,8%, lên 410 USD, với doanh thu từ mảng Copilot tăng 45% so với cùng kỳ, trở thành điểm sáng lớn nhất trong quý báo cáo tài chính. Giá cổ phiếu Amazon (AMZN) tăng 2,1%, lên 180 USD, với doanh thu dịch vụ đám mây AWS tăng 12%, trong đó dịch vụ liên quan đến AI chiếm tỷ trọng 35%.

Các nhà phân tích ngành chỉ ra rằng lợi nhuận làn sóng thứ hai của AI đến từ sự "ứng dụng thực tế" ngày càng sâu rộng. Trước đây, AI chủ yếu tập trung vào khâu huấn luyện mô hình và cơ sở hạ tầng, nhưng trong tháng 9, các ứng dụng AI cấp doanh nghiệp (như dịch vụ khách hàng thông minh, tối ưu hóa chuỗi cung ứng) bắt đầu được thương mại hóa trên quy mô lớn, thúc đẩy nhu cầu về phần mềm và phần cứng. Ví dụ, giá cổ phiếu Salesforce (CRM) tăng 4,5%, với số lượng khách hàng sử dụng nền tảng Einstein AI vượt mốc 100.000, trở thành công cụ cốt lõi cho quá trình chuyển đổi số của doanh nghiệp.

2. Cổ phiếu chip: Áp lực tồn kho và nhu cầu chậm lại, điều chỉnh tập thể

Trái ngược với nhóm AI, các cổ phiếu chip lại có xu hướng khác. Giá cổ phiếu Intel (INTC) giảm 3,2%, xuống 45 USD, do báo cáo tài chính của công ty cho thấy nhu cầu chip PC giảm 8% so với cùng kỳ, và số ngày luân chuyển hàng tồn kho tăng lên 120 ngày, cao hơn mức trung bình ngành là 90 ngày. Giá cổ phiếu Micron (MU) giảm 4,1%, xuống 85 USD, do giá bộ nhớ DRAM tiếp tục giảm và nhu cầu chip điện thoại di động yếu. Giá cổ phiếu TSMC (TSM) giảm 2,8%, xuống 120 USD, do khách hàng (như Apple, Qualcomm) cắt giảm đơn hàng, khiến tỷ lệ sử dụng công suất giảm xuống 85%.

Sự điều chỉnh của cổ phiếu chip chủ yếu bắt nguồn từ hai yếu tố: thứ nhất là tình trạng tồn kho dư thừa, và thứ hai là sự thay đổi trong cơ cấu nhu cầu. Trong năm 2025-2026, ngành chip đã trải qua "làn sóng mở rộng công suất", nhưng vào năm 2026, nhu cầu của điện tử tiêu dùng (như điện thoại di động, PC) chậm lại, và sự tăng trưởng nhu cầu chip AI đã không thể hoàn toàn bù đắp cho sự suy giảm của chip truyền thống. Ngoài ra, sự căng thẳng thương mại Mỹ-Trung gia tăng đã khiến một số công ty chip đối mặt với rủi ro chuỗi cung ứng, càng gây áp lực lên giá cổ phiếu. Ba. Kỳ vọng chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed): Nhịp độ cắt giảm lãi suất và phản ứng của thị trường Tín hiệu "bồ câu" từ cuộc họp chính sách của Fed vào tháng 9 là động lực cốt lõi thúc đẩy thị trường chứng khoán Mỹ tăng trong tháng 9. Ông Powell cho biết trong cuộc họp báo rằng tỷ lệ lạm phát đã giảm từ 9,1% vào năm 2022 xuống còn 2,8% vào năm 2026, và lạm phát cơ bản (loại trừ thực phẩm và năng lượng) ổn định quanh mức 2,5%, phù hợp với mục tiêu 2%. Ông nhấn mạnh rằng trong tương lai, chính sách sẽ được "điều chỉnh dựa trên dữ liệu", nhưng sẽ "không vội vàng cắt giảm lãi suất" để tránh lạm phát tăng trở lại. Thị trường dần nóng lên với kỳ vọng cắt giảm lãi suất. Theo Công cụ FedWatch của CME, xác suất cắt giảm 25 điểm cơ bản vào tháng 11 đã tăng từ 60% vào cuối tháng 8 lên 80% vào tháng 9, và xác suất cắt giảm thêm 25 điểm cơ bản vào tháng 12 tăng lên 70%. Kỳ vọng này đã thúc đẩy lợi suất trái phiếu chính phủ đi xuống, với lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm giảm từ 4,2% vào cuối tháng 8 xuống 3,9% vào tháng 9, làm giảm chi phí tài chính của doanh nghiệp và hỗ trợ định giá thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, thái độ thận trọng của Fed cũng mang lại một số bất ổn. Ông Powell đề cập rằng thị trường lao động vẫn "căng thẳng", tỷ lệ thất nghiệp duy trì ở mức 3,8%, và tỷ lệ tăng trưởng tiền lương là 4,2%, cao hơn mục tiêu 2%. Nếu thị trường lao động tiếp tục căng thẳng, điều này có thể dẫn đến lạm phát tăng trở lại, từ đó trì hoãn quá trình cắt giảm lãi suất. Sự không chắc chắn này đã khiến chỉ số Nasdaq điều chỉnh trong nửa cuối tháng 9 do các cổ phiếu công nghệ nhạy cảm với lãi suất. Bốn. Xu hướng mới của dòng vốn Việt Nam: Lại lập kỷ lục mới khi đổ vào thị trường chứng khoán Mỹ, logic đầu tư xuyên biên giới được củng cố Vào tháng 9 năm 2026, quy mô dòng vốn của Việt Nam đổ vào thị trường chứng khoán Mỹ đã lập kỷ lục mới. Theo dữ liệu của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (SBV), số vốn mà các nhà đầu tư Việt Nam đổ vào thị trường chứng khoán Mỹ thông qua các kênh đầu tư xuyên biên giới (như QFII, RQFII) trong tháng 9 đạt 1,2 tỷ USD, tăng 15% so với tháng 8, và là mức cao nhất kể từ năm 2023. Lý do chính của xu hướng này là: thứ nhất là lợi thế của các công ty dẫn đầu toàn cầu trên thị trường chứng khoán Mỹ; thứ hai là sức hấp dẫn về định giá do kỳ vọng Fed cắt giảm lãi suất; và thứ ba là nhu cầu phân bổ tài sản trong bối cảnh biến động tỷ giá VND. Về cấu trúc phân bổ tài sản, các nhà đầu tư Việt Nam có xu hướng ưu tiên phân bổ vào cổ phiếu công nghệ và cổ phiếu vốn hóa lớn. Theo báo cáo của công ty chứng khoán Việt Nam (VNDirect), trong số cổ phiếu Mỹ mà các nhà đầu tư Việt Nam nắm giữ trong tháng 9, cổ phiếu công nghệ chiếm 45%, trong đó Nvidia, Microsoft và Apple (AAPL) chiếm lần lượt 15%, 12% và 10%. Cổ phiếu vốn hóa lớn (như các thành phần của Dow Jones) chiếm 30%, vì chúng thể hiện sự ổn định hơn trong chu kỳ cắt giảm lãi suất của Fed. Logic dòng vốn của Việt Nam đổ vào thị trường chứng khoán Mỹ chủ yếu có ba điểm: thứ nhất là đa dạng hóa rủi ro, thị trường chứng khoán Việt Nam có quy mô nhỏ (tổng vốn hóa khoảng 1,2 nghìn tỷ USD), trong khi thị trường chứng khoán Mỹ là thị trường vốn lớn nhất toàn cầu, việc phân bổ vào thị trường chứng khoán Mỹ có thể giảm rủi ro của một thị trường đơn lẻ; thứ hai là thu lợi nhuận tăng trưởng từ các doanh nghiệp dẫn đầu toàn cầu, như mảng AI của Nvidia, dịch vụ đám mây của Microsoft, tốc độ tăng trưởng doanh thu của những công ty này cao hơn nhiều so với các doanh nghiệp trong nước Việt Nam; thứ ba là đầu cơ tỷ giá, tỷ giá USD so với VND duy trì ở mức khoảng 1:24.500 trong tháng 9, tăng giá so với mức 1:25.000 của năm 2025, cho phép các nhà đầu tư Việt Nam kiếm được lợi nhuận tỷ giá thông qua việc đầu tư vào thị trường chứng khoán Mỹ.

V. Chiến lược thực chiến cho nhà đầu tư Việt Nam: Làm thế nào để nắm bắt nhịp điệu đầu tư xuyên biên giới?

1. Phân bổ tài sản: Cân bằng cổ phiếu công nghệ và cổ phiếu blue-chip, chú trọng lợi nhuận AI

Đối với nhà đầu tư Việt Nam, chiến lược tháng 9 nên là "cân bằng danh mục, tập trung vào AI". Một mặt, cổ phiếu công nghệ (đặc biệt là lĩnh vực AI) vẫn còn dư địa tăng trưởng, nhưng cần lưu ý rủi ro của cổ phiếu chip; mặt khác, cổ phiếu blue-chip (như các thành phần của chỉ số Dow Jones) thể hiện sự ổn định trong chu kỳ cắt giảm lãi suất của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), có thể đóng vai trò là "trụ cột".

Cụ thể, tỷ lệ phân bổ được đề xuất: Cổ phiếu công nghệ (AI + phần mềm) chiếm 40%, Cổ phiếu blue-chip (thành phần Dow Jones) chiếm 30%, Trái phiếu (như trái phiếu kho bạc Mỹ) chiếm 20%, Tiền mặt chiếm 10%. Trong đó, cổ phiếu công nghệ nên chọn các cổ phiếu dẫn đầu (như Nvidia, Microsoft), tránh sự biến động của các cổ phiếu công nghệ vốn hóa nhỏ và vừa; cổ phiếu blue-chip nên chọn các ngành có dòng tiền ổn định (như tiêu dùng, y tế), ví dụ như Coca-Cola (KO), Johnson & Johnson (JNJ).

2. Quản lý ngoại hối: Sử dụng hợp đồng kỳ hạn để khóa rủi ro tỷ giá

Biến động tỷ giá VND là rủi ro chính mà nhà đầu tư Việt Nam phải đối mặt. Trong tháng 9, tỷ giá USD/VND duy trì khoảng 1:24.500, nhưng việc Fed cắt giảm lãi suất có thể dẫn đến đồng USD mất giá, từ đó ảnh hưởng đến lợi nhuận của nhà đầu tư Việt Nam. Đề nghị nhà đầu tư Việt Nam sử dụng hợp đồng ngoại hối kỳ hạn (như NDF) để khóa tỷ giá, tránh thua lỗ do biến động tỷ giá. Ví dụ, nếu nhà đầu tư dự định bán cổ phiếu Mỹ vào tháng 11, họ có thể mua USD kỳ hạn trước để khóa tỷ giá 1:24.500.

3. Kiểm soát rủi ro: Đặt điểm cắt lỗ, tránh đuổi giá

Cổ phiếu công nghệ có tính biến động cao, đặc biệt là lĩnh vực AI, dễ xuất hiện "bong bóng". Đề nghị nhà đầu tư Việt Nam đặt điểm cắt lỗ, ví dụ bán khi giá giảm 10%, tránh bị kẹt sâu. Ngoài ra, cần tránh đuổi giá, mà nên mua khi có sự điều chỉnh, ví dụ mua khi giá Nvidia giảm về 700 USD, thay vì mua ở mức cao 780 USD.

Sáu. Triển vọng tương lai: Xu hướng liên kết giữa thị trường Mỹ và Việt Nam

Nhìn về quý IV năm 2026, thị trường chứng khoán Mỹ vẫn sẽ duy trì xu hướng "giằng co tăng trưởng". Một mặt, việc Fed cắt giảm lãi suất sẽ thúc đẩy tăng định giá thị trường, mặt khác, sự phân hóa của cổ phiếu công nghệ sẽ tiếp diễn, lĩnh vực AI vẫn sẽ tăng trưởng mạnh, còn cổ phiếu chip có thể tiếp tục điều chỉnh. Quy mô dòng vốn của Việt Nam chảy vào thị trường Mỹ được kỳ vọng sẽ tiếp tục tăng, do nhu cầu của nhà đầu tư Việt Nam đối với các công ty dẫn đầu toàn cầu ngày càng tăng, và nhu cầu phân bổ tài sản trong bối cảnh tỷ giá VND biến động vẫn mạnh.

Đối với nhà đầu tư Việt Nam, cần chú ý hai yếu tố then chốt: thứ nhất là nhịp độ cắt giảm lãi suất của Fed, và thứ hai là hiệu suất của cổ phiếu công nghệ. Nếu Fed cắt giảm lãi suất vào tháng 11, tâm lý thị trường sẽ được nâng cao hơn, cổ phiếu công nghệ có thể tiếp tục tăng; nếu hiệu suất của cổ phiếu công nghệ không đạt kỳ vọng, có thể dẫn đến điều chỉnh. Ngoài ra, chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (như điều chỉnh lãi suất) cũng sẽ ảnh hưởng đến dòng vốn Việt Nam, cần được theo dõi chặt chẽ.